Pek çok insanda olan, cildin üst katmanında bulunarak farklı boyutlardaki lekelere ben adı verilir. Vücudun her yerinde ben oluşabilir. Doğuştan ve sonradan oluşan benler, kişide estetik bir problem gibi görünerek aldırılmak istenebilir. Bazı benlere ise cerrahi müdahalede bulunmak sağlık açısından gereklidir. Dermatolojik adıyla nevüs olarak tanımlanan benlerin renkleri genellikle siyah veya kahverengidir. Yaşlanma, hormon düzen değişiklikleri, güneş ışığı gibi bir çok etmen benlere sebebiyet verebilir. Benlerin büyüklüğüne ve yapısına göre dermatolog tarafından kontrol edilmesi olası bir cilt kanseri riski için erken tanı açısından önem taşımaktadır. Çünkü bazı benler olası bir cilt kanseri riskinin belirtilerini sunabilmektedir.

Aşağıdaki görselde benlerin kontrolü sırasında dikkat edilen önem unsurları yer almaktadır;

Ben Neden Olur?

Benlerin bir çok farklı oluşum nedeni vardır. Bir benin oluşması için genellikle melanositlerin yani cilt hücrelerinin çoğalması gerekir. Melanositler temelde şu sebeplerden dolayı çoğalırlar;

    • Güneşin zararlı ışınlarına uzun süreli maruz kalmak
    • Genetik yatkınlık (Doğum itibariyle vücudumuzda bulunan MC1R geni bazı kişilerde cilt kanserini tetikleyebilmektedir.)
    • Yaşlanma
    • Hormon düzeninde meydana gelen değişimler (Özellikle hamilelik, menopoz gibi süreçler)
    • İlaç kullanımı

Benler Kaça Ayrılır?

Benler üç farklı grupta toplamak mümkündür.

1) Sıradan benler: Genellikle büyüklük itibariyle birkaç milimetreden oluşan, kahverengi, siyah veya koyu kahverengi renkte, ergenlik çağında belirginleşen ben çeşididir. Bazı insanlarda bu tip benler zaman içerisinde oval bir görünüme sahip olabilmektedir. 50 yaş ve üzerinde sıradan benlerin normalinden fazla artış göstermesi bir kanser belirtisi olarak da değerlendirilebilmektedir. Bu nedenle dermatolog muayenesi gerekebilir. Tek başına bir risk unsuru oluşturmasalar dahi bir kaç ben ile birleşmesi halinde erken süreçte önlem alınmalıdır.
2) Doğumsal (konjenital) benler: Sıradan benlere oranla cilt kanseri riski daha fazla olan, doğumla birlikte gelen benlerdir. 20 santimin üzerindeki bu tip benlerin muayenesi ve kontrolü büyük önem taşımaktadır.
3) Atipik (displastik nevüs) benler: Büyüklük itibariyle sıradan bir benden çok daha geniş alana sahip, ortalama yarim santim ölçüsünden fazla olan benlerdir. Görüşünüşlerinde orta kısımlarında koyuluk, kenarlarda kahverengilikler bulunabilir. Genetik faktörler de bu tip benlerin kişide bulunmasında etkilidir. Diğer ben çeşitlerine göre deri kanseri bakımından daha riskli bir gruptur.

Ne Tür Benler Tehlikelidir?

Asimetri, kenar düzensizliği, renk, anormal yapı, çap gibi etmenler göz önüne alındığında;

    • Benin bir kısmının (örneğin yarısının) diğer yarısından farklı bir renkte veya büyüklükte olması,
      Kenar kısımlarında düzensizlikler, çıkıntılar gözlemlenmesi,
    • Birden çok renge sahip olması (siyah,kahverengi,açık kahverengi gibi renklerin tek bir bende toplanması)
    • Büyüklük itibariyle yarım santimden büyük benler,
    • Benin yapısındaki bir kanama veya kabuklaşma durumu
    • Ben yapısında kısa sürede meydana gelmiş bir renk, şekil veya yapı değişikliği
    • gibi etmenler bir benin tehlikeli olabileceğine işarettir. Bu nedenle benlerin belirli aralıklarda kontrol edilmesi ve bir dermatolog muayenesi ile incelenmesi gerekmektedir.

Ben Tedavisi Nasıl Yapılır?

Günümüzün sağladığı sağlık olanakları çerçevesince benlerin tedavisi farklı şekillerde yapılabilmektedir. Dondurma, elektrokroter (diğer bir adıyla buharlaştırma) radyofrekans (RF) ve lazer ben tedavisi nasıl yapılır sorusunun yanıtına verilebilecek temel tedavi biçimleridir.

Elektrik enerjisinin ısıya dönüştürülmesiyle uygulanan lazerle ben tedavisi günümüzde sıklıkla tercih edilmektedir. Kabarık olmayan benler üzerinde uygulanan bu yöntem iz bırakmamaktadır.

Radyofrekans ile ben tedavisi kabarık ve yüzeysel bir çok benin tedavisinde geçerli olan özel bir cihazla elektriğe bağlı enerjinin radyofrekans dalgalarına dönüştürülmesi ile hastalarda uygulanan bir tedavi yöntemidir.

Krioterapi yani dondurma yönteminde kimyasal bir maddenin beni dondurmasıyla birlikte çürümesinin gerçekleştirildiği, kabarık benlere uygulanabilen etkili bir tedavidir. Bu alanda uzman bir dermatolog veya cilt analizi uzmanı tarafından uygulanması gerekmektedir. Bu durumun nedeni doğru bir biçimde uygulanmaması halinde ciltte çukurluk oluşabilmesidir.

 Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir